De strijd om kleur in de raad

Afgelopen donderdag vond in de Rotterdamse gemeenteraad een opmerkelijke gebeurtenis plaats: de Surinaams-Nederlandse Joan Nunnely werd gekozen tot wethouder, waarbij ze de voorgedragen kandidaat Eva Heijblom van D66 overtrof. Deze keuze roept belangrijke vragen op over de diversiteit binnen lokale besturen. Politicoloog Zahra Runderkamp wijst erop dat partijen vaak te laat of helemaal niet nadenken over diversiteit in hun kandidaten.

Rotterdam, een stad met meer dan 170 nationaliteiten, kan in 2026 geen stadsbestuur hebben dat bijna uitsluitend uit witte mensen bestaat. Dit standpunt werd door Nunnely twee weken geleden geuit, met steun van onder andere de partij Denk, die tijdens de collegevorming sprak over 'withouders' in plaats van wethouders. De keuze voor Nunnely markeert een potentieel keerpunt, want volgens Runderkamp is zoiets in Nederland nog nooit eerder gebeurd.

Het overwegend witte stadsbestuur in Rotterdam is geen op zichzelf staand geval. Het percentage raadsleden met een migratieachtergrond in Nederland was in 2023 slechts 5,9 procent, terwijl een kwart van de bevolking een migratieachtergrond heeft. In de grote steden ligt dit percentage wel hoger, maar blijft het achter bij de demografie van de bevolking. Runderkamp stelt dat de percentages voor wethouders nog lager zijn, met slechts 0,6 procent vrouwelijke wethouders van kleur.

De huidige samenstelling van lokale besturen in Nederland wordt gekarakteriseerd door een gebrek aan diversiteit, wat volgens Runderkamp leidt tot blinde vlekken in de politiek. Het is cruciaal dat de ervaringen en perspectieven van mensen met een migratieachtergrond vertegenwoordigd zijn aan de bestuurstafels, vooral in een diverse stad als Rotterdam.

Om de diversiteit in de lokale politiek te verbeteren, is het belangrijk dat partijen eerder nadenken over hun kandidaten en buiten hun eigen netwerken kijken. Dit kan bijvoorbeeld door vooraf afgesproken quota en een bredere blik bij het samenstellen van kieslijsten. De recente ontwikkelingen in Rotterdam kunnen een aanzet zijn tot verandering, maar er is nog een lange weg te gaan.