Een hut vol geheimen en knoeiers!

In het pittoreske Zelhem, waar de hamers en zaagmachines een symfonie van bouwgeluiden creëren, verrijst een historische plaggenhut achter Museum Smedekinck. Vrijwilligers, met de vastberadenheid van een Gallisch dorp dat zich verzet tegen Romeinse overheersing, zijn druk in de weer om deze eenvoudige woning van hout, zand en heideplaggen te realiseren. "Het begint nu echt op een hut te lijken," zegt de enthousiaste vrijwilliger Tonnie, terwijl zijn medestrijders de houten balken met de precisie van een timmerman uit de oudheid op hun plek tillen. "Er moet alleen nog een dak op," voegt hij er met een knipoog aan toe.

De bouw begon met het uitgraven van de contouren, en inmiddels staat de houten constructie fier overeind. De stammen komen uit een lokaal natuurgebied, wat de vrijwilligers een gevoel van trots geeft. "We proberen zoveel mogelijk met lokale materialen te werken," legt Tonnie uit. Maar, zoals het een echte bouwuitdaging betaamt, blijkt een boom in het bos soms minder recht dan hij lijkt. Gelukkig heeft de timmermansoog van vrijwilliger Herman alles in de gaten, en samen met Tonnie en Henk weten ze de planken vast te timmeren.

De hut is niet alleen een bouwproject, maar ook een sprankje geschiedenis dat weer tot leven komt. Plaggenhutten zijn in de Achterhoek bijna vergeten, maar het museum vindt het belangrijk om deze traditie nieuw leven in te blazen. Het project sluit aan bij educatieve programma's voor basisscholen, waar kinderen leren over het leven van vroeger, van handwas tot sokken stoppen. "Dit laat ook zien hoe mensen woonden," zegt Tonnie, en daarmee maakt hij geschiedenis tastbaar.

Rond de plaggenhut hangt een oud Achterhoeks volksverhaal over kruidenvrouwtje Smoks Hanne, die in een plaggenhut woonde en zelfs op een bezem kon vliegen. Haar zoon, Plaggen Hendrik, is het symbool van het eenvoudige leven in de plaggenhutten. De Stichting Plaggen Hendrik, die dit jaar dertig jaar bestaat, bouwt samen met het museum de hut en brengt zo de folklore en de solidariteit van het verleden terug in de huidige tijd.

Dit jaar is bijzonder voor het museum, dat zelf ook zijn twintigste verjaardag viert, samen met de vijftigjarige Oudheidkundige vereniging Salehem. Op 6 juni wordt dit groots gevierd met een historische markt en straattheater, waar vrijwilligers zich in historische kleding hullen. Terwijl de vrijwilligers timmeren aan het verleden, kijkt het museum vooruit naar de toekomst. De jeugd vindt geschiedenis interessant, maar de uitdaging blijft om hen te laten zien waarom dit belangrijk is. Voor nu wordt er nog volop gewerkt aan de hut, en als alles goed gaat, ligt er eind deze zomer een echt plaggendak op de hut.